In het voorjaar kan gras door zonnige dagen en koude nachten een uitzonderlijk hoog suikergehalte bevatten. Een lichte voorjaarsnede met veel suiker zorgt vaak voor een snelle pH-daling tijdens het inkuilen, een hoge VEM-waarde en een relatief lager eiwitgehalte.
Een suikerrijke graskuil heeft dus zeker voordelen voor de conservering en de voederwaarde. Toch kan een te hoog suikergehalte ook problemen veroorzaken.
Wanneer er te veel restsuiker in de kuil aanwezig blijft, stijgt het risico op broei bij het uitkuilen en pensverzuring bij melkvee. Daarom is het belangrijk om tijdig maatregelen te nemen in het rantsoen.
In het voorjaar kan gras extra suikers opslaan door een combinatie van veel zonlicht en koude nachten.
Overdag produceert de plant suikers via fotosynthese. Tijdens koude nachten vertraagt de groei van de plant, waardoor minder suikers worden gebruikt voor groei.
Het resultaat is gras met:
een hoog suikergehalte
een hoge energie-inhoud
vaak een lager eiwitgehalte
Hoewel dit positief lijkt voor de voederwaarde, kan een te suikerrijke graskuil ook nadelen hebben voor de voederstabiliteit en pensgezondheid.
Wanneer een graskuil veel restsuiker bevat, kunnen verschillende problemen ontstaan.
Suiker vormt een ideale voedingsbodem voor gisten en schimmels. Zodra er zuurstof bij het voer komt tijdens het uitkuilen, kunnen deze micro-organismen de suikers afbreken.
Dit veroorzaakt broei in de kuil, wat leidt tot:
verlies van voederwaarde
minder smakelijk voer
lagere voeropname
Broei kan dus een belangrijke impact hebben op de ruwvoerkwaliteit en melkproductie.
Een suikerrijke graskuil bevat vaak veel snel fermenteerbare koolhydraten. Wanneer deze gecombineerd worden met een tekort aan structuur, stijgt het risico op (subacute) pensverzuring.
Typische gevolgen van pensverzuring zijn:
verminderde eetlust
slechte penswerking
lager melkvetgehalte
klauwproblemen
verminderde vruchtbaarheid
wisselende mestconsistentie
Daarom is het belangrijk om het rantsoen aan te passen wanneer een suikerrijke graskuil wordt gevoerd.
Met enkele gerichte maatregelen kan je de risico’s van een suikerrijke graskuil sterk beperken.
Smakelijk en fris voer blijft essentieel voor een goede voeropname. Het toevoegen van SILACID PLUS aan het rantsoen kan helpen om broei te voorkomen en de stabiliteit van het voer te verbeteren.
Extra structuur helpt om de herkauwactiviteit van het dier te stimuleren. Tijdens het herkauwen produceert de koe speeksel, dat een natuurlijke buffer vormt voor de pens.
Geschikte structuurbronnen zijn bijvoorbeeld:
hooi
stro
voordroogkuil
Een goed structuurniveau helpt om pensverzuring te voorkomen.
Bij een suikerrijke graskuil is het belangrijk om het aandeel snel fermenteerbare koolhydraten te beperken.
Verminder bijvoorbeeld het aandeel:
maïs
tarwe
Geef in plaats daarvan de voorkeur aan traag fermenteerbare koolhydraten, zoals sojahullen.
Sojahullen bevatten veel fermenteerbare ruwe celstof (ongeveer 390 g/kg) en verteren trager in de pens. Dit helpt om pH-schommelingen in de pens te beperken.
Een stabiele pensflora helpt om pensverzuring te voorkomen.
Het toevoegen van LEVU-PREMIX kan de activiteit van melkzuurverwerkende bacteriën ondersteunen. De metabolieten van deze gistcultuur stimuleren cellulolytische bacteriën, wat zorgt voor een betere benutting van ruwvoeren een stabielere pens-pH.
Pensbuffers helpen om de pH in de pens stabiel te houden.
Enkele mogelijke buffers zijn:
Natriumbicarbonaat
Een snelle chemische buffer die vooral nuttig is bij acute pensverzuring.
CLINOFIX AD
Een langdurige fysische pensbuffer die preventief kan worden ingezet. Dit product ondersteunt ook de binding van mycotoxines en overtollig ammoniak in de pens. Door zijn structuur heeft het bovendien een bufferende werking in de dikke darm.
GASTRI BUF
Een combinatie van preventieve en curatieve buffers die helpt om de pens-pH stabiel te houden en tegelijk extra elektrolyten aanlevert.
Een suikerrijke graskuil kan een hoge voederwaarde hebben, maar brengt ook risico’s met zich mee.
Belangrijke aandachtspunten zijn:
broei in de kuil voorkomen
voldoende structuur in het rantsoen voorzien
snel fermenteerbare koolhydraten beperken
de pensflora ondersteunen
pensbuffers gebruiken wanneer nodig
Met de juiste rantsoenaanpassingen kan je de voederkwaliteit en pensgezondheid van melkvee beschermen.
Gras bevat meestal veel suiker bij zonnige dagen en koude nachten, typisch in het voorjaar.
Suiker is een ideale voedingsbron voor gisten en schimmels. Zodra er zuurstof bij het voer komt tijdens het uitkuilen, kunnen deze micro-organismen broei veroorzaken.
Door voldoende structuur in het rantsoen te voorzien, snel fermenteerbare koolhydraten te beperken en eventueel pensbuffers te gebruiken.
Heeft u vragen over een suikerrijke graskuil of wil u weten hoe u pensverzuring en broei kunt voorkomen?
Het team van ID-Nutrition helpt u graag met praktisch advies rond ruwvoerkwaliteit, rantsoensamenstelling en pensgezondheid.
Contacteer ons voor meer informatie of persoonlijk advies.